فیلم نفس‌گیر مانور جنگنده سوخو ۳۴ / مشتری مرموز این جنگنده کیست؟

روسیه برای نخستین بار به‌طور رسمی تأیید کرده است که جنگنده بمب‌افکن سوخو-۳۴ را در نسخه صادراتی به یک کشور خارجی تحویل داده است؛ خبری که می‌تواند فصل تازه‌ای در بازار صادراتی یکی از مهم‌ترین هواپیماهای رزمی روسیه باز کند.

به گزارش رکنا به نقل از فرارو، الکساندر میخیف، مدیرعامل «روس‌اوبورون‌اکسپورت»، روز دوشنبه ۷ سپتامبر اعلام کرد جنگنده‌بمب‌افکن‌های Su-34E که براساس قرارداد صادراتی تحویل داده شده‌اند، اکنون وارد خدمت نیروی هوایی مشتری خارجی شده‌اند. به گفته او، بازخوردهای دریافت‌شده از بهره‌برداری این هواپیماها «کاملاً مثبت» بوده است. با این حال، روسیه نام مشتری را اعلام نکرده است.

این اعلامیه از آن جهت اهمیت دارد که مسکو پیش از این، اگرچه در سال ۲۰۲۵ از وجود قراردادهای صادراتی برای سوخو-۳۴ خبر داده بود، اما تحویل واقعی این هواپیما به یک کاربر خارجی را رسماً تأیید نکرده بود. اکنون مشخص شده دست‌کم یک قرارداد وارد مرحله تحویل و عملیاتی شدن شده است.

سوخو-۳۴ در اصل برای جایگزینی سوخو-۲۴ طراحی شد و از سال ۲۰۰۵ وارد تولید سریالی شده است. این هواپیما برای انجام مأموریت‌های تهاجمی علیه اهداف زمینی و دریایی طراحی شده و قابلیت حمل تسلیحات هدایت‌شونده هوا‌به‌سطح و هوا‌به‌هوا را دارد. بر اساس مشخصات اعلام‌شده، سوخو-۳۴ می‌تواند حدود ۸ تن مهمات را روی ۱۲ نقطه تسلیحاتی حمل کند و برد پروازی آن در برخی پیکربندی‌ها تا حدود ۴۰۰۰ کیلومتر اعلام شده است.

اهمیت صادرات این هواپیما در شرایطی بیشتر می‌شود که روسیه تلاش می‌کند تجربه رزمی به‌دست‌آمده از جنگ اوکراین را به یک مزیت صادراتی تبدیل کند. میخیف گفته است بیش از ۹۰ درصد تجهیزات نظامی قراردادشده روسیه در سال ۲۰۲۶ پیش‌تر در عملیات واقعی مورد استفاده قرار گرفته‌اند و همین تجربه بر تصمیم خریداران خارجی اثر گذاشته است. روس‌اوبورون‌اکسپورت همچنین اعلام کرده در نیمه نخست سال ۲۰۲۶ قراردادهایی به ارزش بیش از ۱۳ میلیارد دلار منعقد کرده است.

با وجود گمانه‌زنی‌ها درباره مشتری احتمالی، نام کشور دریافت‌کننده سوخو-۳۴E هنوز رسماً اعلام نشده است؛ بنابراین فعلاً نمی‌توان این تحویل را به ایران نسبت داد. آنچه قطعی است اینکه سوخو-۳۴، پس از سال‌ها حضور صرفاً در نیروی هوافضای روسیه، اکنون رسماً یک کاربر خارجی نیز دارد.