سوخو-۳۵ در ایران با عملیاتی شدن، می تواند تهدیدی برای اف-۳۵ باشد / بازگشت آسمان ایران به امن ترین آسمان منطقه

به گزارش رکنا به نقل از انتخاب، شبکه الجزیره در گزارشی نوشت که طی هفته های اخیر تهدیدهای آمریکا برای فشار بیشتر بر ایران شدت گرفته است. این تهدیدها که همچنان ابعاد و پیامدهای دقیق آن ها مشخص نیست، جامعه جهانی را منتظر تحولات بعدی نگه داشته و برخی کشورهای منطقه ای تلاش دارند تا از وقوع یک درگیری احتمالی جلوگیری کنند.

گزارش حملات و مواضع جدید

در گزارش الجزیره آمده است: اگرچه مقام های فعلی آمریکا مدعی هستند که حملات گذشته علیه تأسیسات هسته ای ایران، این برنامه را نابود یا روند آن را به تعویق انداخته است، اما نیروهای واشنگتن و تل آویو همچنان تلاش دارند تا توان نظامی ایران، به ویژه برنامه موشکی این کشور را مهار کنند. این در حالی است که ایران تاکید دارد از برنامه دفاعی خود کوتاه نخواهد آمد و در دو مسیر موازی حرکت می کند:

مسیر نخست، مسیر نظامی است که آمادگی نیروهای ارتش ایران را نشان می دهد. مقام های نظامی ایران با تاکید بر آمادگی کامل برای مقابله با هرگونه تهدید، هشدار داده اند که هرگونه حمله آمریکا یا اسرائیل هزینه های سنگینی برای این کشورها خواهد داشت. مسیر دوم، دیپلماتیک و سیاسی است؛ جایی که ایران به شرط احترام به عدالت و انصاف، تمایل خود برای بازگشت به مذاکرات را اعلام کرده است. عباس عراقچی، معاون وزیر امور خارجه ایران، نیز از دیپلماسی به عنوان ابزار حل تنش ها حمایت و مخالف هرگونه تهدید نظامی تاکید کرده است.

چالش ها و فرصت های نیروی هوایی ایران

با یادآوری جنگ دوازده روزه و برخی کاستی های نظامی در حوزه پدافند هوایی و جنگنده ها، تحلیلگران بر این باورند که ایران همچنان برای افزایش توان خود در این زمینه تلاش می کند. بر اساس این گزارش، راهبرد «بازدارندگی پیش دستانه» ایران بر گسترش نفوذ فراتر از مرزهای جغرافیایی استوار است تا بتواند با تهدیدها مقابله کند.

با افزایش احتمال مواجهه های هوایی، این پرسش مطرح می شود که نیروی هوایی ایران تا چه حد برای چنین نبردهایی آماده است؟

مراحل تکامل نیروی هوایی ایران

نیروی هوایی ایران سه دوره کلیدی را طی کرده است. مرحله نخست در دهه ۱۹۲۰ با خرید جنگنده های خارجی آغاز شد اما با اشغال ایران در جنگ جهانی دوم، بسیاری از امکانات این نیرو از بین رفت. مرحله دوم از سال ۱۹۴۶ آغاز شد که با کمک آمریکا، تشکیلات نظامی بازسازی شد. مرحله سوم نیز پس از انقلاب اسلامی و قطع ارتباط با غرب شکل گرفت؛ دوره ای که ایران را با چالش های تأمین قطعات و تسلیحات مواجه کرد.

چالش های فعلی و چشم انداز آینده

بر اساس تحلیل کارشناسان، نیروی هوایی کنونی ایران شامل حدود ۱۵ اسکادران با جنگنده های قدیمی از دهه های ۱۹۶۰ و ۱۹۷۰ میلادی است. این جنگنده ها شامل سوخو-۲۴، اف-۴، اف-۵، میگ-۲۹، اف-۱۴ و اف-۷ چینی می شوند. با وجود این، نسخه های موجود برخی از این جنگنده ها، همچون میگ-۲۹، به دلیل قدیمی بودن نیاز به ارتقا دارند.

گزینه های ایران برای نوسازی نیروی هوایی محدود است و احتمالاً ایران برای تأمین تجهیزات لازم به روسیه و چین متکی خواهد بود. گزارش هایی از قراردادهای ایران با روسیه برای دریافت جنگنده های سوخو-۳۵ و بالگردهای میل-۲۸ منتشر شده است، هرچند تحویل سوخو-۳۵ به دلیل شرایط جنگ اوکراین به تأخیر افتاده است.

در صورت عملیاتی شدن این جنگنده ها و استفاده از موشک های پیشرفته R-77-1، سوخو-۳۵ می تواند به رقیبی جدی برای جنگنده های نسل جدیدی چون اف-۳۵ تبدیل شود.

پهپادها؛ راهکاری اقتصادی برای توسعه قدرت نظامی

در کوتاه مدت، ایران بر توسعه فناوری های کم هزینه داخلی، به ویژه در حوزه پهپادها، متمرکز شده است. برنامه تولید پهپادهای پیشرفته ای همچون «ابابیل-۴»، «ابابیل-۵» و پهپادهای انتحاری «آرش» در دست اجرا قرار دارد.

از جمله دستاوردهای اخیر ایران، تولید نخستین ناو پهپادبر ملی به نام «شهید بهمن باقری» است که در سال ۲۰۲۵ به نیروی دریایی سپاه اضافه شد. این ناو که قابلیت انجام عملیات شناسایی و جمع آوری اطلاعات را دارد، توجه بین المللی را به خود جلب کرده است. ایران به این ترتیب به دومین کشور منطقه پس از ترکیه تبدیل شده که چنین سازوکاری را به کار گرفته است.